- Suruç'ta bir isot esnafı, bu sezon yağışlar nedeniyle üretimin 60 tondan 30 tona gerilediğini açıkladı.
- Geç ekilen biberlerin önemli bölümü kurutma döneminde yağışa yakalanıp kullanılamaz hale geldi.
- Yeni sezon isotun kilogramı şu anda 450-500 TL arasında satılıyor.
- Satışlar iyi gidiyor; şehir dışına kargo siparişleri sürüyor.
Şanlıurfa mutfağının simge baharatı isot, bu sezon hava koşullarına takıldı. Suruç ilçesindeki Muhammed Yıldız Pasajı'nda yaklaşık 30 yıldır esnaflık yapan İmam Unutur, her yıl kuruttukları yaklaşık 60 ton biberin bu sezon yalnızca 30 tona indiğini söyledi.
Unutur'a göre nedeni iki aşamalı: Biberler yağışlar yüzünden geç ekildi, ardından damlarda kurumaya bırakılan ürünün önemli bölümü yağışta ziyan oldu. Erken bastıran kış da kalan biberlerin tamamının kurutulmasına izin vermedi. Evinde kendi isotunu hazırlayan kadınların da yeterince kurutamadığını, bu yüzden pek çok vatandaşın isotu hazır almak zorunda kaldığını belirtti.
İsot nedir, nasıl yapılır?
İsot, olgunlaşan kırmızı biberlerin tarladan toplanıp güneşte kurutulması ve öğütülmesiyle elde edilen, koyu renkli ve yağlı dokulu Urfa biberidir. Çiğ köfteden kebap ve türlü yemeklerine kadar geniş bir kullanım alanı vardır. Esnafın anlattığı süreç şöyle işliyor:
- Biberler haftalık anlaşmalı işçilerle doğrudan tarlalardan toplanıyor.
- İşçiler biberleri temizliyor, ardından damlarda kurutuluyor.
- Kurutulan ürün işlenip satışa sunuluyor; böylece tezgâhta her hafta taze ürün bulunuyor.
Kurutma aşaması açıkta ve güneşe bağlı olduğu için yağış, bu üretim zincirinin en kırılgan halkası. Bu sezon yaşanan kayıp da tam olarak bu aşamada ortaya çıktı. Urfa biberinin üretimi ve ihracatı için Urfa pul biberinin 85 ülkeye ihraç edildiği haberimize de göz atabilirsiniz.
Vatandaşa ve esnafa etkisi
Esnafın verdiği bilgiye göre üretim düşse de satışlar bu sezon iyi gidiyor. Şanlıurfa dışından gelen ziyaretçiler isotu benimsemiş durumda; kentten ayrılırken çok sayıda kargo siparişi veriliyor ve ürün Türkiye'nin birçok iline gönderiliyor. Ev yapımı isot üretiminin azalması, hazır ürüne talebi artırdı.
Üretimin yarıya inmesinin fiyatlara kalıcı yansıyıp yansımayacağı ise henüz bilinmiyor; bu konuda resmî bir veri paylaşılmış değil. Bugün için aktarılan fiyat, tarladan temin edilen yeni sezon ürününde kilogram başına 450-500 TL.
Bir bakışta isot sezonu
| Başlık | Normal yıl | Bu sezon |
|---|---|---|
| Kurutulan biber miktarı (Suruç'taki bir işletme) | Yaklaşık 60 ton | Yaklaşık 30 ton |
| Ekim zamanı | Zamanında | Yağışlar nedeniyle geç |
| Kurutma süreci | Damlarda kurutma | Yağış ve erken kış nedeniyle kayıp |
| Yeni sezon fiyatı | Aktarılmadı | 450-500 TL/kg |
Tablodaki üretim rakamları tek bir işletmenin beyanıdır; ilçenin ya da kentin genel üretimini yansıtmaz.
Merak edilenler
İsot üretimi neden düştü?
Esnafa göre biberler yağışlar yüzünden geç ekildi, kurutma döneminde yağan yağmur ürünün önemli bölümünü kullanılamaz hale getirdi ve erken gelen kış kalan ürünün kurutulmasını engelledi.
İsot fiyatı şu anda ne kadar?
Suruç'taki esnafın verdiği bilgiye göre yeni sezon isotun kilogram fiyatı 450 ile 500 TL arasında değişiyor. Fiyatlar satış noktasına göre farklılık gösterebilir.
İsot şehir dışına gönderilebiliyor mu?
Evet. Esnaf, Şanlıurfa'ya gelen ziyaretçilerin ayrılırken çok sayıda kargo siparişi verdiğini ve ürünün Türkiye'nin birçok iline gönderildiğini söylüyor.
