Kısaca
  • Harran Üniversitesi Hastanesi, 14 Kasım Dünya Diyabet Günü dolayısıyla hastane girişinde bilgilendirme standı kurdu.
  • Endokrinoloji Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Tevfik Sabuncu, diyabetli bireylerin yaklaşık yüzde 45'inin hastalığından habersiz olduğunu söyledi.
  • Bu yılın uluslararası teması "Diyabette Erken Harekete Geç" olarak belirlendi.

Harran Üniversitesi Hastanesi, Dünya Diyabet Günü dolayısıyla hastane girişine bilgilendirme standı kurdu. Standa gelen vatandaşlara diyabetin belirtileri, risk faktörleri, erken tanının önemi, sağlıklı beslenme, fiziksel aktivite ve obeziteyle mücadele konularında bilgi verildi.

Etkinlikte konuşan Hastane İç Hastalıkları Anabilim Dalı ve Endokrinoloji Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Tevfik Sabuncu, diyabet ve obezitenin yalnızca bireyleri değil, aileleri ve toplumun tamamını etkileyen büyüyen halk sağlığı sorunları olduğunu belirtti. Hastane, daha önce de kansere karşı erken tanı çağrısı yapmıştı.

Diyabet nedir, neden erken tanı bu kadar önemli?

Diyabet, kandaki şeker düzeyinin uzun süre yüksek seyrettiği kronik bir hastalık. Prof. Dr. Sabuncu'ya göre vakaların yüzde 90'ından fazlasını Tip 2 diyabet oluşturuyor. Genetik yatkınlık ve yaş gibi değiştirilemeyen etkenlerin yanında fazla kilo, hareketsizlik ve sağlıksız beslenme de hastalığın ortaya çıkmasında rol oynuyor.

Uzman isme göre kontrol altına alınmayan diyabet, kalp-damar hastalıkları, böbrek yetmezliği, görme kaybı, sinir hasarı ve diyabete bağlı ayak sorunları gibi ciddi komplikasyonlara yol açabiliyor. Erken dönemde saptanıp uygun tedavi edildiğinde ise bu komplikasyonların önemli bir bölümü önlenebiliyor veya geciktirilebiliyor. Belirti ya da risk şüphesi olan vatandaşların bir uzman hekime başvurması gerekiyor.

Rakamlarla diyabet ve obezite

GöstergeProf. Dr. Sabuncu'nun aktardığı veri
Dünyada diyabetli yetişkin (20-79 yaş)Yaklaşık 589 milyon; her 9 yetişkinden biri (Uluslararası Diyabet Federasyonu, 2025 Diyabet Atlası)
Türkiye'de diyabetli yetişkinTahminen 9,6 milyon
Hastalığından habersiz diyabetli oranı (Türkiye)Yaklaşık yüzde 45
2050 öngörüsüDünyada 853 milyon, Türkiye'de yaklaşık 14,1 milyon yetişkin
Dünyada obeziteyle yaşayan kişiYaklaşık 1,1 milyar (Dünya Sağlık Örgütü)

Risk nasıl azaltılabilir?

Prof. Dr. Sabuncu, Tip 2 diyabetin önemli ölçüde önlenebilir veya geciktirilebilir bir hastalık olduğunu vurguladı. Şanlıurfa'da yaşayan vatandaşlar için pratik karşılığı şu: Şekerli içecekleri azaltmak, sebze ve lifli gıdaları tercih etmek, düzenli hareket etmek. Hastanenin verdiği hedefler şöyle:

  • Fiziksel aktivite: Yetişkinler için haftada en az 150 dakika orta şiddette hareket.
  • Kilo kontrolü: Fazla kilolu bireylerde yüzde 5-7 düzeyinde kilo kaybı bile Tip 2 diyabet riskini azaltmaya önemli katkı sağlayabiliyor.
  • Beslenme: Şekerli içecekleri azaltmak, sebze ve liften zengin gıdaları tercih etmek.
  • Takip: Tanı almış kişilerin tedavilerini aksatmadan düzenli kontrollerini sürdürmesi. Bu konuda daha önce diyabet ve tansiyon hastalarına yönelik bir uyarı da yayımlanmıştı.

Merak edilenler

Dünya Diyabet Günü neden 14 Kasım'da kutlanıyor?

Tarih, insülinin keşfinde önemli rol oynayan bilim insanı Frederick Banting'in doğum günü anısına seçildi.

Bu yılın teması nedir?

Uluslararası tema "Diyabette Erken Harekete Geç". Prof. Dr. Sabuncu, diyabet ortaya çıkmadan risklerin öğrenilmesi ve gerekli kontrollerin yaptırılması gerektiğini söyledi.

Diyabet önlenebilir mi?

Uzmana göre Tip 2 diyabet, sağlıklı yaşam alışkanlıklarının erken yaşlardan itibaren kazanılmasıyla önemli ölçüde önlenebilir veya geciktirilebilir. Kişisel risk ve tedavi için hekime başvurmak gerekir.