Şanlıurfa Mehmet Akif İnan Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde bir ilk gerçekleştirildi. 20
yaşındaki genç hastaya uygulanan "damarlı kemik nakli" sayesinde, ömür boyu kısıtlamalara neden olabilecek kalça protezi ameliyatının önüne geçildi.
Şanlıurfa sağlık tarihinde dönüm noktası sayılacak bir operasyona imza atıldı.
Kalça ağrısı şikayetiyle hastaneye başvuran 20 yaşındaki Emine Uçar’a yapılan tetkikler sonucunda, tıp literatüründe “femur başı osteonekrozu” olarak bilinen, kemiğin beslenememesi hastalığı
teşhisi konuldu. Genç hastayı protez riskinden kurtarmak için harekete geçen uzman ekip,
kentte ilk kez uygulanan mikrocerrahi yöntemiyle başarılı bir nakil gerçekleştirdi.
Protez Değil, Kendi Kemik Dokusu
Genç yaştaki hastalarda kalça protezinin hareket kısıtlılığı ve ileride tekrar ameliyat riskini
(gevşeme) beraberinde getirdiğini belirten Ortopedi ve Travmatoloji Uzmanı Op. Dr. Ahmet
Müdüroğlu, operasyonun amacını şu sözlerle açıkladı: kalça ağrısı şikâyetiyle hastaneye
başvuran 20 yaşındaki kadın hastada yapılan detaylı incelemeler sonucunda femur başı
osteonekrozu tanısı konulduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı; “Eski adıyla femur başı
avasküler nekroz olarak bilinen bu hastalık, uyluk kemiğinin üst kısmında kanlanma bozukluğu
nedeniyle kemiğin beslenememesi sonucu ortaya çıkar. Bu durum zamanla kemikte çökme ve
ileri evrelerde kireçlenmeye yol açabilen sinsi bir hastalıktır. En sık sebebi kortikosteroid
kullanımıdır. Bunun yanında bazı damar ve kan hastalıkları da bu tabloya neden olabilir.
Hastamızda yaptığımız ayrıntılı değerlendirmede ise gebelik sonrası oluşan hormonal
değişiklikler ve artan pıhtılaşma eğiliminin bu duruma yol açtığını düşünmekteyiz.”
Amaç: Kalça protezini geciktirmek veya önlemek
Hastalığın ilerlemesi durumunda kalça ekleminde şekil bozukluğu ve geri dönüşü olmayan
kireçlenme gelişebileceğini belirten Op. Dr. Müdüroğlu, bu durumda genellikle kalça protezi
ameliyatının gündeme geldiğini söyledi.
“Kalça protezi genellikle 60–70 yaş üzeri hastalarda uygulanan bir tedavidir. Ancak 20
yaşındaki genç bir hastaya protez uygulandığında, hareketlilik fazla olduğu için protezde
erken gevşeme ve tekrar ameliyat gereksinimi ortaya çıkabilir. Bu nedenle protez
uygulamamak için kalça eklemini koruyucu cerrahi yöntemlere başvuruyoruz. Bu kapsamda
hastamıza, kendi vücudundan alınan damarlı kemik dokusunun kalça bölgesine nakledildiği
vaskülarize fibula grefti ameliyatını gerçekleştirdik. Plastik cerrahi ekibimizle birlikte
Şanlıurfa’da bu ameliyatın ilk kez yapılmasına vesile olmanın gururunu yaşıyoruz.”
Erken tanı hayati önem taşıyor
Femur başı osteonekrozunun erken dönemde çoğu zaman röntgende fark edilmeyebildiğini
vurgulayan Op. Dr. Müdüroğlu, özellikle devam eden kalça ağrılarında ileri tetkiklerin
önemine dikkat çekti.
“Erken evrede röntgende belirgin bulgu görülmeyebilir. Bu nedenle şüpheli durumlarda MR
görüntüleme ile tanı koymak çok önemlidir. Erken tanı ve tedavi sayesinde hastalar geri
dönüşü olmayan kalça protezi ameliyatından kurtulabilir. Basit bir kalça ağrısı deyip
geçilmemeli; altında ciddi bir kemik hastalığı yatıyor olabilir.”
“Şanlıurfa’da ilk kez gerçekleştirildi”
Operasyonun cerrahi süreci hakkında bilgi veren Plastik Cerrahi ve Rekonstrüksiyon Uzmanı
Op. Dr. Bahadır Çakır, ameliyat sırasında hastanın kendi bacağından damarlarıyla birlikte
alınan fibula kemiğinin kalça bölgesine nakledildiğini ve böylece kanlanması bozulmuş
kemiğin yeniden beslenmesinin hedeflendiğini ifade etti.
Plastik Cerrahi ve Rekonstrüksiyon Uzmanı Op. Dr. Begüm Kolcu ise gerçekleştirilen
operasyonun Şanlıurfa’da ilk kez yapıldığını belirterek şunları söyledi:
“Bu ameliyatın Şanlıurfa’da ilk kez yapılmış olması bizim için önemli bir gelişme.
Vatandaşlarımızın bu tür ileri cerrahi işlemler için başka illere gitmesine gerek kalmadan,
hastanemizde bu tedavilere ulaşabilmesi mümkün.”
Hasta Uçar "Ağrılarım Bitti, Çok Mutluyum"
Sağlığına kavuşan 20 yaşındaki Emine Uçar, başarılı geçen operasyonun ardından duygularını
şu sözlerle dile getirdi: "Ağrılarım dayanılmazdı, yürümekte zorlanıyordum. Şimdi kendimi çok
daha iyi hissediyorum. Doktorlarıma ve tüm hastane ekibine çok teşekkür ederim."